← Powrót do bloga

Użycie WHICH vs THAT - który KONEKTOR wybrać?


Kwestia gramatyczna, która czasami sprawia kłopoty. Nic dziwnego, bo jak to często bywa w gramatyce - mamy tutaj do czynienia z pewnymi wyątkami. Ale jest łatwiej, niż Ci się wydaje!

Wolisz posłuchać w ramach podcastu "Z Języczkiem czy Bez?" - Kliknij! (również na Spotify, Apple Podcasts, Google Podcast itd.)

 

Dzisiaj o bardzo drobnej części gramatyki, która jednak podnosi wiele pytań i niejasności. Chodzi o wyrazy which oraz that, które często uznawane są za wymienne czy synonimiczne. Zupełnie jak na przykład polskie spójniki i w parze z oraz. Czy tak jest? Przekonajmy się… No nie jest, no kurde pewnie, że nie jest skoro nagrywam osobny materiał! Na szczęście temat zaraz przybliżę, wyjaśnię znaczenie tych wyrazów,a potem postaram się krótko, ale konkretnie i obrazowo Ci wyjaśnić funkcjonowanie tych słów w zdaniu. Rzecz jasna nie obejdzie się bez odpowiedniej dawki przykładów!

A jeżeli chcesz jeszcze więcej gramatycznego mięcha to zapraszam tutaj:
WHO vs WHOM
13 Czasowników, Które Sprawią, że Zabrzmisz Lepiej
- Nie używaj "VERY" (Podcast "Z Języczkiem czy Bez?")
16 Czasów to Kłamstwo (Podcast "Z Języczkiem czy Bez?")

 

Zaczynajmy!

 

Użycie Which vs That
#1 CO TO ZA WYRAZY?

 

Tematem dzisiejszego wpisu są słowa, które zalicza się do zaimków względnych. Tak, taka trudna terminologia lingwistyczna się nam pojawiła. Niestety, naukowcy badający języki rzadko kiedy przejmują się tym, czy słownictwo będzie później cokolwiek mówiło potomnym. Pojęcie zaimki względne być może niewiele mówi. Uproszczę Ci życie tak jak ja sobie upraszczałem, kiedy przyswajałem wiedzę.

Konektor.

To jest super wyraz, który już sprawia, że jakieś obrazki w Twojej głowie mogą zawitać. Konektor, czyli ktoś lub coś co łączy – koncept i szerszy kontekst znaczeniowy już zaczyna nam majaczyć, choć trochę. Czemu badacze i naukowcy wiecznie utrudniają nam życie? Nie wiem. Faktycznie mamy do czynienia z wyrazami: which oraz that, które zwyczajnie łączą dwa zdania ze sobą. Which oraz that łączą zdania, dzięki czemu jesteśmy w stanie stworzyć zdania złożone – właśnie taka jest ich funkcja.

 

Użycie Which vs That
#2 KIEDY WYBRAĆ KTÓRY WYRAZ?

 

Skoro oba wyrazy łączą ze sobą zdania, to znaczy, że musi je coś różnić właśnie na tej płaszczyźnie. Tak właśnie musisz zacząć rozumieć te wyrazy, że niby są trochę podobne jak na przykład Chińczyk i Koreańczyk. A jednak istnieją między nimi spore różnice w wyglądzie, które sprawiają, że jeden drugiego odróżni w mgnieniu oka. Okej, więc do celu: kiedy użyć which, a kiedy that? Zwróć uwagę na to, czy zdanie wprowadzane przez ten wyraz jest istotne pod względem znaczeniowym, czy też nie.

Zobacz:

 

  1. Our kitchen, which has two sinks, is very bright.
  2. Our kitchen that has two sinks is very bright.

 

Te dwa zdania nie przedstawiają takich samych realiów. W jednym przypadku zdanie wprowadzone przez Konektor jest istotne, a w drugim jest nieistotne. Zdania nieistotne, jak się domyślasz, można śmiało usunąć i nie wpłyną one na zrozumienie przekazu. Dokładnie jak w zdaniu w języku polskim, które właśnie przeczytałeś lub przeczytałaś. Jeżeli usuniesz „jak się domyślasz” to nic nie zaburzy odbioru zdania, prawda?

No dobrze, więc jak rozumieć powyższe zdania? Przetłumaczmy je na język polski.

 

  1. Nasza kuchnia, która tak swoją drogą ma dwa zlewy, jest bardzo jasna.
  2. Nasza kuchnia, ta która ma dwa zlewy, jest bardzo jasna.

 

Zrobiłem tutaj mały myk tłumaczeniowy, by dobitniej pokazać Ci co jest istotne, a co mniej. Jak widzisz Anglicy potrafią przekazać te drobne „wartości peryferyjne” przy pomocy jednego wyrazu, Konektora. Aby uzyskać taki efekt w języku polskim, należało przebudować zdanie i jego strukturę. Dzięki temu tłumaczeniu jesteś w stanie dokładniej dostrzec istotę problemu w wyborze między which oraz that. Jak? Po prostu usuń teraz zdania wprowadzane przez Konektor, a zobaczysz, że w jednej sytuacji nic wielkiego się nie stanie, a w drugiej…

Zdanie pierwsze:

 

  • Nasza kuchnia, która tak swoją drogą ma dwa zlewy, jest bardzo jasna.

 

Usuwamy „która tak swoją drogą ma dwa zlewy”. Jak się okazuje jest to informacja dodatkowa, gdyż nie zaburzamy przekazu.

Zdanie drugie:

 

  • Nasza kuchnia, ta która ma dwa zlewy, jest bardzo jasna.

 

Usuwamy „ta która ma dwa zlewy” i niestety zaburzamy przekaz. Odbiorca naszego komunikatu nie będzie wiedział, czy chodzi o kuchnie z jednym zlewem czy może tę z dwoma zlewami, która znajduje się na przykład na piętrze wyżej! I właśnie o to w tym wszystkim się rozchodzi! W skrócie – jeżeli dodatkowa informacja jaką wprowadzamy do zdania jest mniej istotna, a jej usunięcie nie spowoduje zaburzenia przekazu, to używamy WHICH. Mam dla Ciebie kilka przykładów zdań:

 

  • My teaching methods, which are amazing, will help you study languages!
  • My teaching methods that are original and well prepared will help you study languages more effectively!

 

  • My car that I bought recently is pretty fast. The other one is slow.
  • My car, which I bought recently, is pretty fast. I don’t have any other car.

 

Which vs That
#3 W CZYM TKWI PROBLEM?

 

To brzmiało zbyt łatwo, prawda? Mam jednak złą i dobrą wiadomość. Zła jest taka, że pojawia się drobna komplikacja, ale za to dobra wiadomość brzmi: Komplikacja ta wcale nie jest aż taka wielka! Chodzi przede wszystkim o język mówiony lub nieformalny, który to przeważa w komunikacji.

Otóż w sytuacjach nieformalnych dopuszczalnym jest używanie WHICH zamiennie z THAT.

 

  1. My car which I bought recently is pretty fast. The other one is slow.
  2. My car, which I bought recently, is pretty fast. I don’t have any other car.

 

Nie działa to jednak w drugą stronę, dlatego bez względu na styl formalny, czy nieformalny - nie można używać zamiennie THAT.

 

  1. My car that I bought recently is pretty fast. The other one is slow.
  2. My car, that I bought recently, is pretty fast. I don’t have any other car. (W tym zdaniu THAT postawiono niegramatycznie)

 

Jaki wynika z tego wniosek? Używaj częściej WHICH. Jest duże większe prawdopodobieństwo, że zostaniesz poprawnie zrozumiany w kontekście całej komunikacji jaką odbędziesz. Tak, to tyle. Bardzo prosta sprawa! Uważam, że wystarczy sobie rozpisać kilka przykładów z własnych realiów językowych, a wszystko doskonale się ułoży. Zachęcam do napisania swoich zdań i podzielenia się nimi ze mną! A na dzisiaj to tyle. Owocnej nauki!

 

 Jeżeli spodobał Ci się mój wpis i widzisz w nim wartość to koniecznie:

zapisz się do newslettera (kliknij!), aby nie ominęła Cię niszowa wiedza i promocje,

- udostępnij wpis swoim znajomym, którzy uczą się języków obcych.

 

Serdeczności,
Stasica